Gdy w dyskusjach o prawie autorskim, czy \u201ew\u0142asno\u015bci intelektualnej\u201d generalnie, pada stwierdzenie, \u017ce jest to mechanizm cenzury, przewa\u017cnie odbierany jest z niedowierzaniem. Jak to cenzura \u2013 to przecie\u017c mechanizm do obrony interes\u00f3w tw\u00f3rc\u00f3w, a nie od gn\u0119bienia i cenzurowania innych? Przecie\u017c bez praw autorskich nie by\u0142oby co cenzurowa\u0107, bo kto by tam chcia\u0142 co\u015b wtedy pisa\u0107… jasne.<\/p>\n
Dzi\u015b pojawi\u0142a si\u0119 informacja dobitnie pokazuj\u0105ca jak w praktyce prawa autorskie i nieuchronnie towarzysz\u0105ce im prawne rozwi\u0105zania pokrewne mog\u0105 i w praktyce s\u0105 u\u017cywane do dzia\u0142a\u0144 cenzorskich.<\/p>\n
Ot\u00f3\u017c proste \u017c\u0105danie usuni\u0119cia nielegalnej tre\u015bci oparte o ameryka\u0144sk\u0105 ustaw\u0119 DMCA sprawi\u0142o, \u017ce sieci znikn\u0119\u0142o nagle 1450000 blog\u00f3w<\/a> tworzonych przez nauczycieli i uczni\u00f3w na platformie Edublogs<\/a>. Tak, prawie p\u00f3\u0142tora miliona blog\u00f3w, kt\u00f3re by\u0142y przecie\u017c mechanizmem porozumiewania si\u0119, publikowania i wymiany informacji! <\/p>\n Co by\u0142o potrzebne, aby tego dokona\u0107? Niewiele. Ustawa DMCA wymaga, aby dostarczyciele rozmaitych tre\u015bci tworzonych przez u\u017cytkownik\u00f3w wdra\u017cali procedur\u0119 powiadomienia i blokowania informacji (notice and takedown), co ma dawa\u0107 im immunitet na odpowiedzialno\u015b\u0107 za zamieszczanie niedozwolonych tre\u015bci przez u\u017cytkownik\u00f3w. Osoba uprawniona wysy\u0142a informacj\u0119, \u017ce w serwisie znajduje si\u0119 tre\u015b\u0107 nielegalna, czyli umieszczona tam bez zgody uprawnionego, a serwis (teoretycznie po zasi\u0119gni\u0119ciu opinii drugiej strony) tak\u0105 informacj\u0119 zablokuje.<\/p>\n W przypadku serwisu Edublogs, wydawnictwo Pearson znalaz\u0142o na jednym z blog\u00f3w notk\u0119, w kt\u00f3rej tre\u015bci zosta\u0142a zamieszczona ankieta z jednej z ksi\u0105\u017cek nale\u017c\u0105cej do wydawnictwa. Sprawa rozbi\u0142a si\u0119 o 279 wyraz\u00f3w ankiety opublikowanych oryginalnie w 1974, za kt\u00f3re trzeba wydawnictwu zap\u0142aci\u0107 $120. Pearson zamiast zwr\u00f3ci\u0107 si\u0119 do administrator\u00f3w platformy Edublogs, wybra\u0142 inn\u0105 \u015bcie\u017ck\u0119 i swoje \u017c\u0105danie skierowa\u0142 do firmy hostuj\u0105cej (za ci\u0119\u017ckie pieni\u0105dze zreszt\u0105) serwis. Ta nie namy\u015blaj\u0105c si\u0119 wiele, wy\u0142\u0105czy\u0142a ca\u0142y serwis, a z nim te prawie p\u00f3\u0142tora miliona blog\u00f3w. Ot, tak. Oczywi\u015bcie szybko zorientowano si\u0119, \u017ce by\u0142a to przesada (nic dziwnego, skoro poszkodowanych by\u0142o tak wielu), ale sam mechanizm zosta\u0142 spektakularnie wyci\u0105gni\u0119ty na \u015bwiat\u0142o dzienne.<\/p>\n Oczywi\u015bcie, mo\u017cna by stwierdzi\u0107, ze to taka pomy\u0142ka, wypadek przy pracy. By\u0107 mo\u017ce, ale gdyby nie prawa autorskie i mechanizmy ich egzekwowania, nigdy by do takiego wydarzenia do dosz\u0142o. DMCA daje posiadaczom monopolu olbrzymie uprawnienia \u2013 mog\u0105 dzi\u0119ki temu kszta\u0142towa\u0107 to, co w sieci si\u0119 znajduje. Teoretycznie te \u017c\u0105dania musz\u0105 by\u0107 wystosowywane z zachowaniem prawdy, pod gro\u017ab\u0105 prawnej odpowiedzialno\u015bci. W praktyce jest zupe\u0142nie inaczej. <\/p>\n Firmy notorycznie domagaj\u0105 si\u0119 usuwania tre\u015bci, kt\u00f3re do nich faktycznie nie nale\u017c\u0105 \u2013 Google twierdzi, \u017ce 37% kierowanych nich \u017c\u0105da\u0144 jest niew\u0142a\u015bciwa. Cz\u0119sto odnosz\u0105 si\u0119 do serwis\u00f3w, kt\u00f3re nie naruszaj\u0105 \u017cadnych praw. Wielokrotnie dotyczy\u0142y materia\u0142\u00f3w, kt\u00f3rych u\u017cycie mie\u015bci si\u0119 doskonale w ramach dozwolonego u\u017cytku. Znacz\u0105ca liczna \u017c\u0105da\u0144 jest generowana automatycznie \u2013 niedawno g\u0142o\u015bne by\u0142y przypadki transmisji na \u017cywo, kt\u00f3ra zosta\u0142y zablokowane przez automaty<\/a>, mimo \u017ce przekazywane tam by\u0142y zupe\u0142nie legalne tre\u015bci. DMCA jest \u015bwietnym mechanizmem blokowania tre\u015bci krytycznych<\/a> \u2013 wystarczy, \u017ce krytyka b\u0119dzie zawiera\u0107 materia\u0142y, do kt\u00f3rych ma prawa strona poddawana krytyce, a ju\u017c b\u0119dzie mog\u0142a zastosowa\u0107 swoje cenzorskie przywileje<\/a>. Automatycznie generowane \u017c\u0105danie skutkuj\u0105 wzrostem ich ilo\u015bci<\/a>, co w konsekwencji skutkuje automatyzacj\u0105 procesu ich akceptacji \u2013 czego konsekwencj\u0105 b\u0119dzie zwi\u0119kszenie si\u0119 liczby fa\u0142szywie atakowanych serwis\u00f3w i tre\u015bci<\/a>, czyli wzrostem cenzury.<\/p>\n Oczywi\u015bcie, mo\u017cemy zak\u0142ada\u0107, \u017ce w wi\u0119kszo\u015bci przypadk\u00f3w dotyczy to pirat\u00f3w, wi\u0119c problem nie istnieje. Ale to naiwne za\u0142o\u017cenie, bo przypadki blokowania dost\u0119pu coraz cz\u0119\u015bciej dotycz\u0105 zwyk\u0142ych ludzi i ich w\u0142asnych, stworzonych przez nich tre\u015bci. Mo\u017cemy \u0142udzi\u0107 si\u0119, \u017ce nie b\u0119dzie to dotyczy\u0107 nas, ale skoro dali\u015bmy beneficjentom monopolu prawo do decydowania co b\u0119dzie w internecie, to nie po to, aby z niego nie korzystali. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Gdy w dyskusjach o prawie autorskim, czy \u201ew\u0142asno\u015bci intelektualnej\u201d generalnie, pada stwierdzenie, \u017ce jest to mechanizm cenzury, przewa\u017cnie odbierany jest z niedowierzaniem. Jak to cenzura \u2013 to przecie\u017c mechanizm do obrony interes\u00f3w tw\u00f3rc\u00f3w, a nie od gn\u0119bienia i cenzurowania innych? Przecie\u017c bez praw autorskich nie by\u0142oby co cenzurowa\u0107, bo kto by tam chcia\u0142 co\u015b wtedy […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[464,307,889],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/miasik.net\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3220"}],"collection":[{"href":"https:\/\/miasik.net\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/miasik.net\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/miasik.net\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/miasik.net\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3220"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/miasik.net\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3220\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3225,"href":"https:\/\/miasik.net\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3220\/revisions\/3225"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/miasik.net\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3220"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/miasik.net\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3220"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/miasik.net\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3220"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}