{"id":244,"date":"2005-10-12T21:34:25","date_gmt":"2005-10-12T19:34:25","guid":{"rendered":"http:\/\/www.miasik.net\/archive\/2005\/10\/nowa_aleksandria\/"},"modified":"2005-10-12T21:34:25","modified_gmt":"2005-10-12T19:34:25","slug":"nowa_aleksandria","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/miasik.net\/blog\/archive\/2005\/10\/nowa_aleksandria\/","title":{"rendered":"Nowa Aleksandria"},"content":{"rendered":"

Gdy pisa\u0142em niedawno o projekcie Google Print<\/a>, da\u0142em chyba jasno do zrozumienia, \u017ce nie podoba mi si\u0119 sytuacja, gdy pewna firma chce, a nie mo\u017ce zrobi\u0107 czego\u015b, co jeszcze nie tak dawno wydawa\u0142o si\u0119 futurystycznym snem. Udost\u0119pnienie ludzko\u015bci olbrzymich zasob\u00f3w wiedzy z pewno\u015bci\u0105 zas\u0142uguje na pochwa\u0142\u0119, a nie na pot\u0119pienie. Zastanawiaj\u0105c si\u0119 troch\u0119 wi\u0119cej na ten temat, zda\u0142em sobie spraw\u0119, \u017ce problem jest, oczywi\u015bcie, znacznie wi\u0119kszy.<\/p>\n

To nie jest specjalnie zas\u0142uga firmy Google, \u017ce wzi\u0119\u0142a si\u0119 za to tytaniczne zadanie – bo wcale nie potrzeba Google, aby takie zadanie obecnie zrealizowa\u0107. Potrzeba jedynie odpowiednich \u015brodk\u00f3w technicznych, a ch\u0119tni ju\u017c sami si\u0119 znajd\u0105. Jak pisa\u0142 Moglen<\/a>, a ja si\u0119 z tym zupe\u0142nie zgadzam, ludzie robi\u0105 wiele rzeczy nie z powodu rozbudowanego systemu zach\u0119t, ale dlatego, \u017ce mog\u0105.<\/p>\n

O co mi tym razem chodzi? Ano o to, \u017ce odk\u0105d pojawi\u0142y si\u0119 system wymiany plik\u00f3w P2P, nie ma ju\u017c technologicznych przeszk\u00f3d, aby zgromadzi\u0107 ca\u0142\u0105 dost\u0119pn\u0105 ludzko\u015bci wiedz\u0119 (szerzej – dorobek intelektualny) w formie elektronicznej i udost\u0119pni\u0107 j\u0105 ka\u017cdemu, kto tej wiedzy \u0142aknie. Jak dok\u0142adnie, to ju\u017c technikalia, zupe\u0142nie pomijalne. Nie potrzeba wcale do tego wielkiej korporacji, kt\u00f3ra zrobi to z ch\u0119ci zysku, wystarcz\u0105 ludzi, kt\u00f3rzy zrobi\u0105 to, bo mog\u0105. O ile si\u0119 im na to pozwoli. A, jak pokazuje \u017cycie codzienne, zrobi\u0105 to nawet wbrew zakazom. Bo to jest fala, kt\u00f3rej nie da si\u0119 zatrzyma\u0107. B\u0119d\u0105 czynione pr\u00f3by, ale one skazane s\u0105 z g\u00f3ry na niepowodzenie, podobnie jak centralnie sterowana gospodarka socjalistyczna.<\/p>\n

Bardzo dobrym przyk\u0142adem takiego samodzielnie dzia\u0142aj\u0105cego mechanizmu, kt\u00f3ry potrzebowa\u0142 jedynie odpowiedniej technicznej podbudowy by\u0142 oryginalny serwis Napster. W zupe\u0142nie niespodziewany spos\u00f3b i olbrzymim tempie Napster zbudowa\u0142 gigantyczn\u0105 bibliotek\u0119 utwor\u00f3w muzycznych, niepor\u00f3wnywaln\u0105 chyba z \u017cadnymi oficjalnymi zasobami. Miliony u\u017cytkownik\u00f3w stworzy\u0142y olbrzymi zas\u00f3b sieciowy, dost\u0119pny za darmo dla ka\u017cdego z u\u017cytkownik\u00f3w serwisu. Napster by\u0142 nie tylko \u017ar\u00f3d\u0142em najnowszych hit\u00f3w, ale dla wielu najwi\u0119ksza zaleta tego serwisu polega\u0142a na tym, \u017ce sta\u0142 si\u0119 \u017ar\u00f3d\u0142em muzyki, kt\u00f3ra nie by\u0142a dost\u0119pna w \u017caden inny spos\u00f3b. Sprawi\u0142, \u017ce znaczna cz\u0119\u015b\u0107 artyst\u00f3w dotar\u0142a do odbiorc\u00f3w, do kt\u00f3rych nigdy by nie dotar\u0142a inaczej. Z pewno\u015bci\u0105 wielu ludziom system otworzy\u0142 umys\u0142y na nowe gatunki muzyczne, czy na nowych wykonawc\u00f3w. Taka dodatkowa funkcja edukacyjna.<\/p>\n

Jak si\u0119 cz\u0119sto por\u00f3wnuje, Napster zbudowa\u0142 nowoczesny, cyfrowy ekwiwalent Biblioteki Aleksandryjskiej, kt\u00f3ry po raz kolejny spalono. Tak, by\u0142a to pewna strata, ale jedynie na chwil\u0119 – d\u017cin ju\u017c zosta\u0142 wypuszczony z butelki i nie da si\u0119 go tam wsadzi\u0107 z powrotem.<\/p>\n

Co chwila powstaje jaka\u015b nowa metoda budowania kolejnych podobnych bibliotek, kt\u00f3rych zasoby dawno wykraczaj\u0105 ju\u017c poza muzyk\u0119. Inne formy dzia\u0142alno\u015bci intelektualnej, o ile daj\u0105 si\u0119 przenie\u015b\u0107 na form\u0119 cyfrow\u0105, zaczynaj\u0105 gromadzi\u0107 si\u0119 w tych nowych zbiorach. Do muzyki do\u0142\u0105czy\u0142 film, ksi\u0105\u017cki, zdj\u0119cia i inne zasoby. Niestety, dost\u0119p do tych zbior\u00f3w nie jest tak wygodny, jak do przegl\u0105darki Google, ale post\u0119p techniczny w tej dziedzinie jest bardzo du\u017cy, wi\u0119c b\u0119dzie jedynie lepiej. No i wci\u0105\u017c korzystanie z tej technologii jest nielegalne, niezale\u017cnie, jak wiele zalet ona niesie dla tych, kt\u00f3rzy przy jej pomocy szukaj\u0105 wiedzy, a nie rozrywki. Mam nadziej\u0119, \u017ce kiedy\u015b oba te problemy – niewygoda i nielegalno\u015b\u0107 – odejd\u0105 w przesz\u0142o\u015b\u0107. Oby jak najszybciej.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Gdy pisa\u0142em niedawno o projekcie Google Print, da\u0142em chyba jasno do zrozumienia, \u017ce nie podoba mi si\u0119 sytuacja, gdy pewna firma chce, a nie mo\u017ce zrobi\u0107 czego\u015b, co jeszcze nie tak dawno wydawa\u0142o si\u0119 futurystycznym snem. Udost\u0119pnienie ludzko\u015bci olbrzymich zasob\u00f3w wiedzy z pewno\u015bci\u0105 zas\u0142uguje na pochwa\u0142\u0119, a nie na pot\u0119pienie. Zastanawiaj\u0105c si\u0119 troch\u0119 wi\u0119cej na […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/miasik.net\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/244"}],"collection":[{"href":"https:\/\/miasik.net\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/miasik.net\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/miasik.net\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/miasik.net\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=244"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/miasik.net\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/244\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/miasik.net\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=244"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/miasik.net\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=244"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/miasik.net\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=244"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}