{"id":237,"date":"2005-10-03T21:21:00","date_gmt":"2005-10-03T19:21:00","guid":{"rendered":"http:\/\/www.miasik.net\/?p=237"},"modified":"2005-10-03T21:22:30","modified_gmt":"2005-10-03T19:22:30","slug":"o_karze_mierci","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/miasik.net\/blog\/archive\/2005\/10\/o_karze_mierci\/","title":{"rendered":"O karze \u015bmierci"},"content":{"rendered":"<p>O ile wiem, libertarianie r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 pomi\u0119dzy sob\u0105 w pewnych kwestiach. Jedn\u0105 z nich jest kara \u015bmierci. O ile kara \u015bmierci jako instrument terroru pa\u0144stwa nad obywateli rzeczywi\u015bcie nie powinna znajdowa\u0107 zbyt wiele poparcia w\u015br\u00f3d wolno\u015bciowc\u00f3w, to kara \u015bmierci jako element zado\u015b\u0107uczenienia krewnym ofiary, czy og\u00f3lnie poj\u0119tej sprawiedliwo\u015bci, o efekcie odstraszaj\u0105cym nie wspominaj\u0105c, moim zdaniem ma racj\u0119 bytu i uzasadnienie. W tej kwestii d\u0142ugo nie zna\u0142em jakiej\u015b bardziej wolno\u015bciowej argumentacji, bardziej posi\u0142kuj\u0105c si\u0119 wci\u0105\u017c zakorzenionym we mnie konserwatyzmem oraz poczuciem sprawiedliwo\u015bci i tzw. zdrowym rozs\u0105dkiem. Do czasu, a\u017c natkn\u0105\u0142em si\u0119 w nieocenionym serwisie <a href=\"http:\/\/www.lewrockwell.com\/\" rel=\"external\">LewRockwell.com<\/a> na bardzo ciekawe artyku\u0142y Waltera Blocka poruszaj\u0105ce kwesti\u0119 kary g\u0142\u00f3wnej z libertaria\u0144skiego punktu widzenia. Oto owe artyku\u0142y:<\/p>\n<ul>\n<li><a href=\"http:\/\/www.lewrockwell.com\/block\/block34.html\" rel=\"external\">The Death Penalty<\/a><\/li>\n<li><a href=\"http:\/\/www.lewrockwell.com\/block\/block30.html\" rel=\"external\">A Silver Lining in Unjust Executions<\/a><\/li>\n<\/ul>\n<p>Czy kara \u015bmierci mo\u017ce zosta\u0107 uzasadniona z libertaria\u0144skiego punktu widzenia? Block twierdzi, \u017ce tak, pos\u0142uguj\u0105c si\u0119 pewnym hipotetycznym przyk\u0142adem. Jak wiadomo tym, kt\u00f3rzy interesuj\u0105 si\u0119 kwestiami wolno\u015bciowego wymiaru sprawiedliwo\u015bci, libertarianie preferuj\u0105 zado\u015b\u0107uczenienie (przywr\u00f3cenie stanu pierwotnego, o ile to mo\u017cliwe) ofierze ponad jedynie karanie za przest\u0119pstwo. W przypadku morderstwa to jest raczej niemo\u017cliwe, ale gdyby istnia\u0142a maszyna, kt\u00f3ra pozwoli\u0142aby przywr\u00f3ci\u0107 \u017cycie ofierze za cen\u0119 \u017cycia modercy, to raczej \u017caden libertarianin nie mia\u0142by nic przeciwko takiej &#8222;karze&#8221; \u015bmierci, nieprawda\u017c? A to w\u0142a\u015bnie jest przyk\u0142ad i argument za tym, \u017ce odebranie \u017cycia mordercy mo\u017ce by\u0107 uzasadnione. Co do samej zasady oczywi\u015bcie, pomijaj\u0105c pewne, na razie nie rozwi\u0105zane, kwestie &#8222;techniczne&#8221;.<\/p>\n<p>Oczywi\u015bcie, najlepiej, aby wymiar sprawiedliwo\u015bci by\u0142 obs\u0142ugiwany przez firmy prywatne, a nie pa\u0144stwo, ale nawet przy obecnej sytuacji, nieuczciwe pa\u0144stwo mo\u017ce dokonywa\u0107 w\u0142a\u015bciwych czyn\u00f3w, czyli nale\u017cycie kara\u0107 morderc\u00f3w (czy innych przest\u0119pc\u00f3w). To, \u017ce pa\u0144stwo jest nieefektywnym i z\u0142ym mechanizmem, nie oznacza, \u017ce musimy popiera\u0107 odebranie mu mo\u017cliwo\u015bci wykonywania sprawiedliwych posuni\u0119\u0107. Nie nale\u017cy wylewa\u0107 dziecka z k\u0105piel\u0105 &#8211; je\u015bli pa\u0144stwo mo\u017ce kara\u0107 morderc\u00f3w nale\u017cycie, nie odbierajmy mu takiej mo\u017cliwo\u015bci w imi\u0119 zabezpieczenia si\u0119 przed jego indolencj\u0105.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>O ile wiem, libertarianie r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 pomi\u0119dzy sob\u0105 w pewnych kwestiach. Jedn\u0105 z nich jest kara \u015bmierci. O ile kara \u015bmierci jako instrument terroru pa\u0144stwa nad obywateli rzeczywi\u015bcie nie powinna znajdowa\u0107 zbyt wiele poparcia w\u015br\u00f3d wolno\u015bciowc\u00f3w, to kara \u015bmierci jako element zado\u015b\u0107uczenienia krewnym ofiary, czy og\u00f3lnie poj\u0119tej sprawiedliwo\u015bci, o efekcie odstraszaj\u0105cym nie wspominaj\u0105c, moim zdaniem [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/miasik.net\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/237"}],"collection":[{"href":"https:\/\/miasik.net\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/miasik.net\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/miasik.net\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/miasik.net\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=237"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/miasik.net\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/237\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/miasik.net\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=237"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/miasik.net\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=237"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/miasik.net\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=237"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}